İMMİB

İSTANBUL DEMİR ÇELİK İHRACATÇILARI BİRLİĞİ

İstanbul Demir Çelik İhracatçıları Birliği, İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliği bünyesinde yer almak üzere 20 Ekim 2005 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak hayata geçmiştir. Birlik, Demir-çelik sektörünün, kendi sorunlarını daha iyi çözebilmesini, ABD ve AB pazarlarında rakipleriyle daha iyi rekabet edebilmesini, sektörle ilgili kararların daha etkin ve hızlı alınmasını sağlamayacak bir yapıyı kurmayı hedeflemektedir.

ÜRETİM

Türkiye’de demir çelik üretimi, ilk olarak 1928 yılında savunma sanayinin çelik ihtiyacını karşılamak amacıyla Kırıkkale’de MKE’de başlamıştır. Türkiye’nin ilk entegre demir çelik tesisi olan Karabük Demir Çelik Fabrikaları (KARDEMİR), sanayinin temel girdilerinden yassı çelik talebini karşılamak üzere de Ereğli Demir Çelik Fabrikaları (ERDEMİR) 1965 yılında faaliyete geçmiştir. Şu anda ERDEMİR bünyesinde faaliyet gösteren Türkiye’nin üçüncü entegre tesisi, İskenderun Demir Çelik Fabrikaları (İSDEMİR) ise 1977 yılında kurulmuştur.

Entegre tesislerin kurulmasının ardından artan çelik ihtiyacını karşılamak üzere ülkemizde elektrik ark ocaklı tesisler de faaliyete geçmeye başlamıştır. Ülkemizde 1980 yılında başlayan serbest piyasa ekonomisine geçiş ile ulusal ve küresel ticarette liberalleşme eğilimleri, Türk demir çelik sektörüne büyük bir ivme kazandırmıştır. Bu yıllarda, ark ocaklı tesislerin artması ile birlikte sektör, ihracata daha fazla yönelmiştir.

Öte yandan, Gümrük Birliği anlaşmasının ardından Avrupa Birliği ile 1996 yılında imzalanan Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu (AKÇT) Serbest Ticaret Anlaşması ile Toplulukla mevcut gümrük vergilerinin karşılıklı olarak kaldırılması, dış pazarlardaki rekabet gücünü daha da artırmıştır.

Türk demir çelik sektöründe üretim, her birinin yıllık kapasitesi 1.000.000 ton ile 3.000.000 ton arasında değişen üç adet entegre tesis ve kapasiteleri 60.000 ton ile 2.000.000 ton arasında değişen 16 adet Elektrik Ark Ocaklı (EAO) tesiste gerçekleştirilmektedir.

2003 yılında 22.9 milyon ton olan ülkemizin toplam ham çelik üretim kapasitesi, 2004 yılında 23,5 milyon tona çıkmıştır. 2004 yılında toplam ham çelik üretim kapasitesinde uzun ürünler yüzde 85, yassı ürünler yüzde 13 ve vasıflı çelik ürünleri yüzde 2 pay almıştır. Üretimin %71,5’i Elektrikli Ark Ocaklarında, %28,5’i ise entegre tesislerde gerçekleştirilmektedir.

Uzun ürünler Türkiye üretiminde 17.084 milyon ton ve %83’lük payla ilk sırada yer almaktadır. Öte yandan ham çelik üretiminin 3.03 milyon tonu yassı ürünlere ve 362 bin tonu ise vasıflı çeliğe dönüştürülmüştür.

Demir çelik ürünlerinin ülkemizin toplam ihracatı içerisindeki payı 1981 yılında %1,9 iken 2004 yılında % 11.9’a yükselmiştir. Diğer taraftan, 1980 yılında % 0.6 olan Türkiye’nin dünya çelik üretimi içindeki payı, 2004 yılında %2 seviyesine ulaşmıştır.

2004 yılı ülkemiz kişi başı nihai çelik tüketimi, geçen yıla kıyasla % 12.1 civarında bir artış göstermiş ve 224 kg’ye yükselmiştir.

Demir çelik sektörümüzün önemli ürünleri arasında Filmaşin, Çubuk, Profil, Tel ve Çiviyi kapsayan Uzun Mamuller, Yassı Mamuller, Boru ve Bağlantı parçaları, Dövme Taslak ve Döküm Mamuller yeralmaktadır

DIŞ TİCARET

Demir Çelik Sektörü, 2004 yılını 7.8 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirerek, geçen yılın %77,4 üzerinde bir ihracatla bitirmiştir ve Türkiye toplam ihracatındaki artışın iki katına yakın bir artışı tek başına gerçekleştirmiştir. Değerde gerçekleşen bu artışa karşılık miktarda %20,4’lük bir ihracat artışı olmuş ve sektörün 2004 yılı ihracatı 14,8 milyon tona yükselmiştir.

Demir Çelik ürünleri arasında Uzun Mamuller en fazla ihraç edilen ürün grubunu oluştururken, söz konusu ürün grubunu sırasıyla Demir Çelik Kütük, Demir Çelik Boru, Yassı Hadde Mamulleri ve Demir Çelik İnşaat Aksamı izlemektedir.

Sektör ihracatında ABD, ilk sırada yer almaktadır. Bu ülkeyi, Birleşik Arap Emirlikleri, İtalya ile İspanya izlemektedir.